Rafajłowa w Gorganach



Schronisko zbudowane w 1938 r. przez Warszawski Klub Narciarski na wzniesieniu w pobliżu kolejki leśnej posiadało 160 miejsc noclegowych . Nie przetrwało wojny
Rafajłowa, obecnie Bystrycia, to huculska wieś leżąca dziś na Ukrainie. Przed II wojną światową wchodziła w skład II Rzeczypospolitej, województwa stanisławowskiego, powiatu nadwórniańskiego. Położona jest w Gorganach w Karpatach Wschodnich. Tu Legiony Polskie (2 i 3 pułk piechoty) – późniejsza II Brygada Legionów Polskich – toczyły walki w latach 1914-1915. Ważną rolę w historii wsi i okolicy odgrywa również tradycja huculska i wielokulturowość związana z bytowaniem tu ludności innej niż Rusińska, rozwój gospodarki leśnej oraz turystyki. Wieś leży na wys. ok. 740 m n.p.m. i otoczona jest wyniosłymi grzbietami i szczytami, m.in. pasmem Bratkowskiej (1778 m n.p.m.), Sywuli (1836 m n.p.m.), Doboszanki (1754 m n.p.m.) i Maksyma. Została założona pod koniec XVIII w. przez przybyszów z obecnego Zakarpacia oraz z sąsiedniej rozległej wsi Zielona, której przez wiele lat była częścią. Miejscowość położona jest w dolinach Bystrzycy Nadwórniańskiej i bocznych jej dopływów: Doużyńca, Sałatruka i Rafajłowca. W jej skład wchodzą także okoliczne przysiółki: Pryłuki, Tersowanie, Kluszty, Zhary, Pryczół i Kłempusze. Mieszkańcami wsi byli przede wszystkim Rusini, Polacy, Żydzi i Austriacy, często spolszczeni. Pierwotnie była to typowa osada związana z wyrębem karpackich lasów i spławem drewna. Z czasem powstały tam rewiry łowieckie dla sfer rządowych. Na przełomie XIX i XX w. Rafajłowa uzyskała połączenie leśną koleją wąskotorową z Nadworną. W 1897 r. wzniesiono tu cerkiew rytu greckiego, a w 1910 r. rzymskokatolicką kaplicę filialną. Na początku I wojny światowej, wieś była świadkiem walk Legionów Polskich. Jednocześnie rozwijała się jako ośrodek o znaczących walorach krajoznawczo-turystycznych. Od końca XIX w. we wsi działała słynna na całą okolicę gospoda Wundermanna, lokalnego przedsiębiorcy i właściciela miejscowego tartaku, oferująca noclegi i wyżywienie. We wsi powstała szkoła, a w okresie międzywojennym w samej wsi oraz w pobliskich partiach gór zbudowano 11 schronisk i wyznaczono szlaki turystyczne, służące coraz częściej także zimowym wyprawom. Kultywowano tu pamięć walk legionowych. Znakiem tamtych wojennych dni są krzyże i pomniki legionowe. W latach trzydziestych XX wieku organizowane były tu narciarskie marsze – rajdy „Huculskim Szlakiem II Brygady Legionów Polskich”. Trasa ww. rajdu przebiegała: Rafajłowa – Rogodze – Pantyr – Doużyniec - «Stół» - Douha i grzbietem granicznym pod  Kukul – Kiczera – Worochta. Pierwszą nagrodą była ufundowana przez Marszałka Józefa Piłsudskiego statuetka przedstawiająca legionistę z nartami i Hucuła, wskazującego mu drogę. W rajdach tych uczestniczyły również narciarskie drużyny z 3 pułku strzelców podhalańskich z Bielska zdobywając w nich we współzawodnictwie czołowe miejsca.

Comments